Vergi dairesine borcu olan mükellefler için yarın, yani 30 Eylül Çarşamba, yılın en kritik günlerinden biri. Aynı gün içinde iki ayrı borç düzenlemesinin taksit süresi doluyor: Bu yaz yürürlüğe giren ve vergi borçlarına 72 aya kadar vade tanıyan yeni tecil düzenlemesinde ilk taksit ile 2023'te çıkarılan 7440 sayılı Kanun kapsamındaki yapılandırmada 40'ıncı taksit. İki ödeme birbirinden tamamen farklı olduğu için birini ödeyip diğerini unutmak ciddi hak kayıplarına yol açabilir. İşte bilmeniz gerekenler.
1. 72 ay tecilde ilk taksit
4 Haziran 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan kanunla vergi borçlarının tecilinde azami süre 36 aydan 72 aya çıkarıldı. Teminatsız tecil sınırı önce 1 milyon TL'ye, ardından Cumhurbaşkanı Kararı ile 10 milyon TL'ye yükseltildi. 16 Haziran'da yayımlanan Tahsilat Genel Tebliği ile ayrıntıları belirlenen düzenlemeye 31 Ağustos'a kadar başvurulabiliyordu. Başvurusu kabul edilen borçlar için ödeme planı, ilk taksit Eylül 2026'dan başlamak üzere aylık eşit taksitler şeklinde düzenlendi. Bu borçlara yıllık yüzde 29 tecil faizi uygulanıyor. İlk taksitin son ödeme günü ise 30 Eylül.
2. 7440 yapılandırmasında 40'ıncı taksit
Mart 2023'te yürürlüğe giren 7440 sayılı Kanun kapsamında borcunu 48 eşit taksite bölen mükelleflerin ödemeleri hâlâ sürüyor. Gelir İdaresi'nin takvimine göre eylül ayındaki ödeme, bu planda 40'ıncı taksite karşılık geliyor ve son günü yine 30 Eylül. Kanuna göre ilk iki taksidini zamanında ödemiş olanlar, bir takvim yılında üç veya daha az taksidi geciktirse bile yapılandırmayı kaybetmiyor; ancak geciken tutarın geç ödeme zammıyla birlikte ödenmesi gerekiyor. Yıl içinde üçten fazla taksidi aksatanlar ise yapılandırmanın sağladığı haklardan yararlanamayabiliyor.
Hangi borçlar tecil kapsamında?
Yeni tecil düzenlemesi, 5 Haziran 2026 itibarıyla vadesi geldiği hâlde 16 Haziran'a kadar ödenmemiş ve Hazine ve Maliye Bakanlığı'na bağlı vergi dairelerince takip edilen tüm amme alacaklarını kapsıyor. Ancak özel tüketim vergisi (ÖTV) ile 2026 yılı gelir ve kurumlar vergisine mahsup edilecek geçici vergi ve bunlara bağlı cezalar kapsam dışında tutuldu. Taksit sayısı, borçlunun mali durumuna, alacağın türüne ve borçlunun hukuki statüsüne göre belirleniyor; herkes otomatik olarak 72 taksit hakkı kazanmıyor. Daha kısa vadenin toplamda daha az faiz ödemek anlamına geldiği de unutulmamalı.
Ordu'da esnafı yakından ilgilendiriyor
Fındık ticareti, küçük esnaf ve serbest meslek erbabının yoğun olduğu Ordu'da, vergi ve SGK prim borçlarını yapılandıran çok sayıda mükellef bulunuyor. Özellikle fındık hasadının ardından nakit akışının hızlandığı eylül ve ekim ayları, pek çok esnaf için birikmiş borçlarını kapatma dönemi. Mali müşavirler, hasat gelirini değerlendirecek mükelleflerin öncelikle yapılandırma ve tecil taksitlerini aksatmamasını, ardından diğer borçlarını planlamasını öneriyor. Tecil ya da yapılandırmanın bozulması, silinen faiz ve zamların yeniden gündeme gelmesi anlamına gelebiliyor.
Hangi borcun hangi plana ait olduğunu kontrol edin
Uzmanlar, özellikle iki farklı düzenlemeden yararlanan mükelleflerin karışıklık yaşayabileceği uyarısında bulunuyor. Dijital Vergi Dairesi'ne e-Devlet şifresiyle giriş yapıldıktan sonra borç sorgulama ve ödeme planı ekranlarından hangi taksitin hangi yapılandırmaya ya da tecil planına ait olduğu kontrol edilebiliyor. Ödeme ekranında görünen tutarları tek tek kontrol etmek, birini ödeyip diğerini unutmanın önüne geçiyor.
Ödeme nereden yapılır?
Taksitler Dijital Vergi Dairesi ve GİB Mobil uygulaması üzerinden anlaşmalı bankaların kredi kartı ya da banka kartıyla, bankaların internet ve mobil şubelerinden, banka gişelerinden, vergi dairesi veznelerinden ve PTT şubelerinden ödenebiliyor. Son gün sistemlerde yaşanabilecek yoğunluk nedeniyle ödemenin sabah saatlerinde yapılması öneriliyor.
SGK borçlularını da ilgilendiriyor
Benzer bir düzenleme SGK prim borçları için de getirilmişti. 4A ve 4B kapsamındaki prim borçlarına da 72 aya varan vade ve yüzde 29 faiz uygulanıyor. SGK tarafında ilk taksitin ödenmesiyle haciz, icra ve satış işlemlerinin durdurulduğu, araçlar üzerindeki yakalama şerhlerinin kaldırılmasının önünün açıldığı belirtiliyor. Bu nedenle özellikle haciz baskısı altındaki esnaf ve işverenler için taksitlerin zamanında ödenmesi büyük önem taşıyor.
