Mağazada elinize aldığınızda bulut gibi olan havlu, birkaç ay sonra yüzünüzü çizen sert bir beze dönüşüyor. Çoğu kişi suçu havlunun kalitesinde arıyor ve yenisini alıyor. Oysa sorun büyük ölçüde yıkama alışkanlıklarında. Karadeniz gibi nemli bölgelerde çamaşırın geç kuruması da işi zorlaştırıyor. Havluların neden sertleştiğini bilmek, çözümü de kolaylaştırıyor.
Havlu neden sertleşir?
Havluyu yumuşak yapan şey, yüzeyindeki binlerce küçük pamuk ilmeği. Bu ilmekler dik ve ayrık durduğunda havlu hem yumuşak olur hem suyu iyi emer. Üç şey ilmekleri birbirine yapıştırır: Durulanamayan deterjan artığı, yumuşatıcının bıraktığı yağlı tabaka ve sert sudaki kireç. Lifler kaplandıkça havlu sertleşir, emiciliğini yitirir ve çabuk kokar.
1. Deterjanı yarıya indirin
Havlu kalın bir kumaş olduğu için çok deterjan gerektirdiği düşünülür. Durum tam tersi. Kalın dokuma deterjanı tutar ve makine onu durulayamaz. Kutuda yazan ölçünün yarısını kullanın. Toz deterjan yerine sıvı deterjan tercih etmek kalıntıyı azaltır. Makineniz izin veriyorsa ek durulama seçeneğini açın.
2. Yumuşatıcıyı bırakın
Kulağa ters gelse de havluyu en çok sertleştiren ürün yumuşatıcı. Yumuşatıcı lifleri ince bir yağ tabakasıyla kaplar. İlk yıkamalarda havlu yumuşak gelir; ancak tabaka her yıkamada kalınlaşır, havlu su emmez hâle gelir ve zamanla katılaşır. Havlularda yumuşatıcı kullanmayın ya da çok seyrek kullanın.
3. Durulama gözüne beyaz sirke
Yumuşatıcının yerine yarım çay bardağı beyaz sirke koyun. Sirkedeki hafif asit, liflerdeki deterjan artığını ve kireci çözer. Kuruduktan sonra havluda sirke kokusu kalmaz. Yıllanmış, iyice sertleşmiş havlular için daha güçlü bir kür var: Havluları deterjansız olarak bir su bardağı sirkeyle sıcak programda yıkayın. Ardından yine deterjansız, bu kez kazana yarım su bardağı karbonat serperek ikinci kez yıkayın. Sirke ile karbonatı aynı yıkamada kullanmayın; birbirlerinin etkisini yok ederler.
Önemli uyarı: Sirkeyi çamaşır suyuyla kesinlikle bir arada kullanmayın; karışım zehirli gaz açığa çıkarır.
4. Makineyi tıka basa doldurmayın
Havlular suyu emince ağırlaşır ve hacim kaplar. Dolu bir makinede birbirlerine sürtünemez, deterjan aralarından akıp gidemez. Kazanın en fazla üçte ikisini doldurun. Havluları diğer çamaşırlardan ayrı yıkamak da önemli; fermuar ve çıtçıtlar ilmekleri çeker, sentetik kumaşlar ise tüy bırakır.
5. Sıcaklık ve sıkma ayarı
Havlular için 40 derece çoğu zaman yeterli; ayda bir kez 60 derecede yıkamak bakteri ve koku birikimini önler. Çok yüksek devirde sıkma lifleri ezer ve yatırır. 800-1000 devir, hem suyu yeterince alır hem de ilmekleri korur.
6. Kuruturken silkeleyin
Makineden çıkan havluyu asmadan önce iki ucundan tutup birkaç kez sertçe silkeleyin. Bu basit hareket yatmış ilmekleri kaldırır. Yarı kuruyken bir kez daha silkelemek etkisini artırır.
Havluyu kaloriferin üstüne ya da yakıcı güneşin altına sermek lifleri kavurur. Hava akımı olan gölge bir yer en iyisi. Kurutma makinesi olanlar düşük ısıda kurutup içine iki temiz tenis topu ya da yün kurutma topu atabilir; toplar havlulara çarparak lifleri kabartır.
Nemli havada kuruma sorunu
Yağışlı günlerde havlu iki günde kurumuyor ve küf kokusu alıyor. Bunun için birkaç önlem var. Havluları üst üste değil aralıklı asın; mümkünse iki ipe yayarak çift kat yerine tek kat serin. Kapalı balkon ya da çamaşır odasında pencereyi aralık tutun. Sobalı evlerde çamaşırlığı sobanın dibine değil, bir iki metre uzağına koyun. Banyoda kullandığınız havluyu askıya buruşuk hâlde değil, açarak asın.
Yeni havluda ilk yıkama
Yeni alınan havlular, mağazada parlak ve yumuşak görünsün diye apre maddesiyle kaplanır. Bu kaplama suyu iter. Kullanmadan önce havluyu deterjansız, yarım su bardağı sirkeyle bir kez yıkamak hem apreyi çıkarır hem renklerin sabitlenmesine yardımcı olur.
Doğru bakımla kaliteli bir pamuk havlu yıllarca yumuşaklığını korur. Sert havluyu atmadan önce bir sirke kürü denemek, çoğu zaman yenisini almaktan kurtarıyor.
