İşten çıkarılan sigortalı çalışanların geçimine destek olan işsizlik maaşında ekim ödemesi için gün sayılıyor. İŞKUR, işsizlik ödeneğini her ayın beşinde yatırıyor; bu ayki ödeme 5 Ekim Pazartesi günü hesaplarda olacak. Ödenek herkese aynı tutarda verilmiyor. Son dört aydaki kazanca göre hesaplanan maaş, 2026'da yaklaşık 13 bin 111 lira ile 26 bin 223 lira arasında değişiyor. Başvuruda yapılan küçük bir hata ise aylarca sürecek ödemeyi kısaltabiliyor.
Hesap nasıl yapılıyor?
İşsizlik ödeneğinin formülü yasayla belirlenmiş durumda. Kişinin işten ayrılmadan önceki son dört ayında SGK'ya bildirilen brüt kazançlarının günlük ortalaması alınıyor ve bunun yüzde 40'ı ödenek olarak bağlanıyor. Tutarın bir tavanı var: Brüt asgari ücretin yüzde 80'inden fazla olamıyor. Ödenekten yalnızca binde 7,59 oranında damga vergisi kesiliyor.
Maaşa göre örnekler
Brüt asgari ücret bu yıl 33 bin 30 lira. Son dört ayında asgari ücretle çalışan bir kişinin ödeneği brüt 13 bin 212 lira oluyor; damga vergisi düşüldüğünde eline yaklaşık 13 bin 111 lira geçiyor.
Brüt maaşı 50 bin lira olan bir çalışanın ödeneği brüt 20 bin lira, net yaklaşık 19 bin 848 lira olarak hesaplanıyor. Brüt 80 bin lira kazanan biri içinse yüzde 40'lık hesap 32 bin lira ediyor; ancak tavan devreye girdiği için ödenek brüt 26 bin 424 lirada, net yaklaşık 26 bin 223 lirada kalıyor. Kısacası brüt kazancı 66 bin lirayı aşan herkes aynı üst tutarı alıyor.
Hangi şartlarla alınıyor?
İşsizlik maaşı için dört koşul aranıyor. İşsiz kalmanın kişinin kendi isteği ve kusuru dışında gerçekleşmesi gerekiyor; istifa eden ya da ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırı davranış nedeniyle çıkarılan kişi ödenek alamıyor. Son 120 gün hizmet akdiyle çalışılmış olması, son üç yılda en az 600 gün işsizlik sigortası primi yatırılmış olması ve işten ayrıldıktan sonraki 30 gün içinde İŞKUR'a başvurulması da şart.
Ödeme süresi 6 ile 10 ay arasında
Ödeneğin kaç ay verileceği prim gününe bağlı. Son üç yılda 600 gün primi olan 180 gün, 900 gün primi olan 240 gün, 1080 gün primi olan ise 300 gün boyunca ödenek alıyor. Yani kesintisiz üç yıl çalışmış bir kişi 10 ay süreyle işsizlik maaşından yararlanabiliyor.
En sık yapılan hata: Geç başvuru
Başvuru için tanınan 30 günlük süre, işten çıkış tarihinden itibaren işliyor. Bu süreyi kaçıranların hakkı tümüyle yanmıyor ama geciktikleri gün kadar ödeme süresinden kesiliyor. Örneğin 45. günde başvuran bir kişi 15 günlük ödeneğini kaybediyor. Başvuru için şubeye gitmek zorunlu değil; İŞKUR'un internet sitesi ya da e-Devlet üzerinden de yapılabiliyor.
İkinci yaygın hata, işten çıkış kodunu kontrol etmemek. İşverenin SGK'ya bildirdiği çıkış kodu istifa olarak görünüyorsa başvuru reddediliyor. İşten çıkarılan kişinin, e-Devlet'teki hizmet dökümünden çıkış nedenini kontrol etmesi ve yanlışlık varsa işverenden düzeltme istemesi gerekiyor.
Para hangi hesaba geliyor?
Ödenek, başvuru sırasında bildirilen IBAN'a yatırılıyor. IBAN bilgisi eksik ya da hatalıysa ödeme PTT üzerinden yapılıyor. İlk ödeme başvuruyu izleyen ayın sonuna kadar gerçekleşiyor, sonraki aylarda her ayın beşinde düzenli olarak hesaba geçiyor.
Ödenek alırken sağlık güvencesi sürüyor
İşsizlik maaşı alan kişinin genel sağlık sigortası primi fondan karşılanıyor. Böylece kendisi ve bakmakla yükümlü olduğu eş ve çocukları hastaneden yararlanmaya devam ediyor. Ödenek süresince İŞKUR'un meslek kursları ve iş bulma hizmetleri de ücretsiz.
Yeni işe giren ne olacak?
Ödenek alırken işe başlayanların maaşı kesiliyor, ancak kullanılmayan süre saklı kalıyor. Kişi yeniden şartları doldurmadan işsiz kalırsa, kalan süresi kadar ödenek almaya devam ediyor. İŞKUR'un teklif ettiği uygun işi geçerli neden olmadan reddetmek ise ödeneğin kesilme nedenleri arasında. Asgari ücretin ocakta artmasıyla birlikte ödeneğin alt ve üst sınırı da yeni yılda yükselecek.
