Banka kredisi kullanmadan ev, araba ya da iş yeri sahibi olmak isteyenlerin tercih ettiği ve halk arasında "evim sistemi" olarak bilinen tasarruf finansman modelinde yeni dönem bugün başladı. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu'nun (BDDK) belirlediği yeni kurallar, 1 Ekim 2026 itibarıyla yürürlüğe girdi.
Düzenleme hem müşterilerin yapabileceği sözleşme sayısına hem de finansman tutarlarına yeni sınırlar getiriyor. Şirketlerin topladığı paraları nasıl değerlendirebileceğine ilişkin kurallar da sıkılaştırıldı.
Bir kişi en fazla iki sözleşme yapabilecek
Yeni dönemin en önemli değişikliği, aynı kişinin sahip olabileceği aktif sözleşme sayısına getirilen sınır. Bugünden itibaren bir kişi aynı anda yalnızca bir taşıt finansmanı sözleşmesi yapabilecek. Bunun yanında bir konut ya da çatılı iş yeri sözleşmesi bulunabilecek. Böylece bir kişinin toplam aktif sözleşme sayısı en fazla iki olacak.
Başka bir deyişle, aynı kişi artık aynı anda iki ya da üç ayrı araç için tasarruf finansmanı sözleşmesi imzalayamayacak. Sistemde izin verilen tek kombinasyon, bir taşıt ile bir konut veya çatılı iş yeri sözleşmesi olacak.
Finansman tutarlarına üst sınır
Düzenlemeyle kişi ya da risk grubu bazında sözleşme tutarlarına ilişkin sınırlar da güncellendi:
- Taşıt finansmanı: En fazla 6 milyon 250 bin TL
- Konut veya çatılı iş yeri finansmanı: En fazla 62 milyon 500 bin TL
- Aynı kişi veya risk grubunun tüm sözleşmeleri toplamı: En fazla 62 milyon 500 bin TL
Yüksek tutarlı sözleşme eşiği yükseldi
"Yüksek tutarlı" kabul edilen sözleşmeler için belirlenen parasal eşikler de değişti. Taşıt tarafında daha önce 2 milyon 509 bin 800 TL olan sınır 5 milyon TL'ye, konut ve çatılı iş yerinde ise 6 milyon 274 bin 500 TL olan eşik 12 milyon 500 bin TL'ye çıkarıldı. Yüksek tutarlı sözleşmelerin şirketlerin toplam sözleşme tutarı içindeki payı ise yüzde 5 ile sınırlandı. 1 Ocak 2025'ten sonra kurulan şirketler için bu oran 30 Haziran 2027'ye kadar yüzde 15, 2027'nin ikinci yarısında yüzde 10 olarak uygulanacak.
Tasarruflar daha güvenli alanlarda değerlendirilecek
Yeni kurallar yalnızca müşterileri değil, şirketleri de kapsıyor. Tasarruf finansman şirketleri, fon havuzlarında ve kendi hesaplarında biriken paraları artık yalnızca düşük riskli ve likit alanlarda değerlendirebilecek. Bu kapsamda katılım bankalarında açılacak Türk lirası cinsinden özel cari veya katılma hesapları, Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın ihraç ettiği altına dayalı olmayan Türk lirası kira sertifikaları ve belirli risk seviyesindeki katılım esaslı yatırım fonları kullanılabilecek. Fon havuzunda getiri sağlamadan bekleyen paranın da havuzun binde 2'sini aşmaması gerekecek.
Sistem nasıl işliyor?
Tasarruf finansman sisteminde müşteri, almak istediği konut, iş yeri ya da araç için belirli tutarda sözleşme yapıyor ve bu tutarın belli bir kısmını hizmet bedeli olarak ödüyor. Uygulamada hizmet bedeli genellikle finansman tutarının yüzde 7'si civarında. Örneğin 1 milyon TL'lik bir otomobil için sisteme giren kişi yaklaşık 70 bin TL hizmet bedeli ödüyor. Ardından belirlenen plana göre birikim yapılıyor ve sıra geldiğinde finansman kullandırılıyor. Tapu harcı, ipotek ya da noter masrafları gibi resmi ödemeler ayrıca karşılanıyor.
Sözleşme imzalamadan önce
Uzmanlar, sisteme girecek olanların şirketin BDDK'dan faaliyet izni olup olmadığını kontrol etmesini, teslimat tarihinin nasıl belirlendiğini ve cayma hâlinde hangi bedellerin iade edileceğini sözleşmede dikkatle okumasını öneriyor. Faizsiz olarak tanıtılan sistemde hizmet bedeli ve bekleme süresi, toplam maliyetin önemli bir parçası olduğu için banka kredisiyle karşılaştırma yapmak da faydalı olabilir.
