Emeklilere her bayram öncesi ödenen bayram ikramiyesi 2026'da 4.000 TL olarak uygulandı. Ancak bu tutar, eşinden ya da anne-babasından ölüm aylığı alan dul ve yetimler için aynı değil. Dul ve yetim aylığı alanlar, ikramiyeyi hisseleri oranında alıyor. Bu da aynı bayramda kimine 3.000, kimine 2.000, kimine ise 1.000 lira ikramiye yatması anlamına geliyor. Meclis'in 1 Ekim'de yeni yasama yılına başlamasıyla ikramiye tartışması yeniden gündemdeyken, dul ve yetimlerin ne kadar ikramiye aldığını ve iki aylık alanların durumunu derledik.
Hisse oranı nedir?
Vefat eden sigortalının geride kalan eşine ve çocuklarına bağlanan ölüm aylığı, belirli oranlarla paylaştırılıyor. Örneğin eşine genellikle aylığın yüzde 50'si ya da duruma göre yüzde 75'i, çocuklarına ise yüzde 25'er oranında aylık bağlanabiliyor. Hak sahibinin bu paydaki oranına "hisse oranı" deniyor. Bayram ikramiyesi de tam olarak bu oran üzerinden hesaplanıyor.
Hisse oranına göre ikramiye tablosu
4.000 TL'lik ikramiye esas alındığında dul ve yetimlere ödenen tutarlar şöyle:
- Yüzde 100 hisseyle aylık alan: 4.000 TL
- Yüzde 75 hisseyle ölüm aylığı alan: 3.000 TL
- Yüzde 50 hisseyle ölüm aylığı alan: 2.000 TL
- Yüzde 25 hisseyle yetim aylığı alan: 1.000 TL
Yani eşinin vefatı nedeniyle yüzde 50 oranında aylık alan bir kadın bayramda 2.000 TL, yüzde 25 hisseyle yetim aylığı alan bir çocuk ise 1.000 TL ikramiye alıyor.
İki aylık alana iki ikramiye ödenir mi?
Hayır. Bayram ikramiyesi tek dosya üzerinden ödeniyor. Birden fazla aylık alanlar ikramiyeyi her aylık için ayrı ayrı alamıyor; en yüksek ödemeye imkân veren dosya üzerinden tek bir ikramiye yatırılıyor. Örneğin hem kendi emekliliğinden aylık alan hem de vefat eden eşinden yüzde 50 hisseyle ölüm aylığı alan bir kişi, kendi emekliliği üzerinden 4.000 TL ikramiye alıyor; eşinden aldığı aylık için ayrıca ikramiye ödenmiyor. Hem dul hem yetim aylığı alanlar ise yalnızca dul aylığı üzerinden ikramiye alabiliyor.
Hisse oranı sonradan değişirse ne olur?
Ölüm aylığındaki paylar zamanla değişebiliyor. Örneğin çocuklardan birinin yaş sınırını doldurması ya da evlenmesi gibi nedenlerle aylığı kesildiğinde, diğer hak sahiplerinin hisseleri yeniden hesaplanabiliyor. Bu durumda bayram ikramiyesi de, ödeme tarihindeki güncel hisse oranı üzerinden yatırılıyor. Hisse oranınızı e-Devlet'teki aylık bilgileri ekranından görebilirsiniz.
İkramiye nasıl ve ne zaman yatıyor?
Bayram ikramiyeleri başvuru gerektirmiyor. SGK, bayramdan önce aylıkların ödendiği hesaplara ikramiyeleri tahsis numarasına göre otomatik olarak yatırıyor. Hak sahipleri, ödenen tutarı e-Devlet Kapısı'ndaki "Emekliler İçin Bayram İkramiyesi ve Seyyanen Ödeme Sorgulama" hizmetinden kontrol edebiliyor. Bir sonraki ikramiye ödemesi, 2027 Ramazan Bayramı öncesinde yapılacak.
2027'de tutar değişecek mi?
İkramiye tutarı yasayla belirlendiği için artış ancak yeni bir kanun düzenlemesiyle mümkün. Meclis'te ikramiyenin net asgari ücrete ya da asgari ücretin yarısına çıkarılmasını öngören teklifler bulunuyor. Ancak bu teklifler henüz komisyon aşamasında bekliyor ve hükümetin son kanun teklifinde ikramiye artışına yer verilmedi. Bu nedenle şimdilik 2027'de de 4.000 TL'lik tutarın ve hisse oranına göre ödeme sisteminin devam etmesi bekleniyor.
Teklifler yasalaşırsa dul ve yetime ne yatar?
İkramiye artırılırsa, dul ve yetimlerin alacağı tutar da yine hisse oranına göre yükselecek. Örneğin ikramiye net asgari ücretin yarısına, yani yaklaşık 14.037 TL'ye çıkarılsa, yüzde 50 hisseyle aylık alan bir dul yaklaşık 7.018 TL, yüzde 25 hisseyle yetim aylığı alan bir çocuk ise yaklaşık 3.509 TL alacak. Bu nedenle ikramiye düzenlemesi, milyonlarca dul ve yetim aylığı sahibi tarafından da yakından takip ediliyor.
